Ochotnicza Straż Pożarna Wojkowice

Niewątpliwie jedną z pierwszych organizacji wiejskich, które powstały w początkach XX wieku a mających do dziś znaczny autorytet jest Ochotnicza Straż Pożarna.

W Wojkowicach OSP powstała 15 czerwca 1912 roku, kiedy to podjęto uchwałę gromadzką o utworzeniu straży ogniowej i opodatkowaniu się obywateli na ten cel. W dniu tym sołtys wsi Franciszek Chorzela zwołał zebranie gromadzkie gdzie podjęto stosowną decyzję. Gubernator piotrkowski statut zatwierdził.

Natychmiast po uzyskaniu parceli przystąpiono do budowy strażnicy przy wydatnej pomocy Towarzystw Przemysłowych "Saturn" i "Solvay", Stowarzyszenia Spożywców "Przyszłość", Sejmiku Powiatowego i mieszkańców. Członkowie straży prócz wykonania robót ziemnych składali się na pożyczkę, którą później przekazali jako dobrowolną ofiarę. Ten wysiłek społeczny został uwieńczony wybudowaniem wspinalni i budynku strażnicy składającego się z sali na 500 osób ze sceną oraz pomieszczenia na sprzęt strażacki, a także mieszkania dla dozorcy.

Uroczyste otwarcie Strażnicy miało miejsce w dniu 14 października 1923 roku. Aktu poświęcenia nowej strażnicy dokonał ks. Tomasz Brzozowski. W 1927 r. wręczono wojkowskiej OSP sztandar a uroczystość ta była okazją do przeglądu strażactwa zagłębiowskiego, którego liczni przedstawiciele zjechali do Wojkowic. Czynny zarząd w ślad za wynikami postanowił zmodernizować sprzęt strażacki, a dla pokrycia zwiększonych wydatków uruchomił kino "Strażnica". W roku 1932 dorobiono się już tzw. autopogotowia oraz motopompy, którym nadano imiona "Bartek" i "Baśka". Fakt jednak zmotoryzowania się OSP pociągnął za sobą konieczność budowy garaży. Członkowie straży opodatkowali się na ten cel i budowę garaży ukończono w 1933 roku. Na placu zbudowano też 4-piętrową wspinalnię.

W tymże roku, z myślą o dalszej pracy szkoleniowej, przy OSP powstała drużyna samarytanek pod kierownictwem Heleny Wojtasik i zastępowej Władysławy Polakównej. Była to pierwsza tego typu drużyna w powiecie będzińskim biorąca udział w ćwiczeniach pokazowych. Prowadzono również pracę kulturalno-oświatową; powstała sekcja sceniczna, odbywały się seanse w kinie "Strażnica", wycieczki, zabawy. Z czasem została zorganizowana przez L.Kocota świetlica, której zadaniem było poprzez urządzanie imprez i odczytów, podnoszenie kultury społeczeństwa Wojkowic, a przy okazji zwiększanie potrzebnych wpływów kasowych.

W okresie międzywojennym wartość majątku strażackiego w Wojkowicach Komornych przekracza już 100 tys. zł. W roku 1939 stowarzyszenie liczy 239 członków, z czego 104 ubezpieczonych w PZUW jako czynnych strażaków z 17 samarytankami.

W 1945 r. wybrany został nowy zarząd. Na jego czele stanął Jerzy Dierzbicki zaś naczelnikiem został Jan Kowalik. Nowo wybrany Zarząd wspólnie ze strażą kopalni "Jowisz", już w 1945 r. organizuje pierwszy "Tydzień Strażacki". Z dobrowolnych składek zostaje zakupiony radioodbiornik; przeprowadzony remont "Bartka" i dokupiony samochód chewrolet. W 1947 r. wyremontowano drabinę mechaniczną "Magirus", a w 1948 r. zarząd zakupił motopompę "Harland" i 340 mb węży. Została odnowiona sala w strażnicy, przebudowano wejścia na galerie. Całkowicie wykończono garaże i ogrodzono plac strażacki. Rozpoczęla swą działalność "Kasa Koleżeńska".

Pamiętano o zbliżającej się 35 rocznicy powstania straży i z tej okazji w roku 1947 powołano Komitet Obchodu i wydano "Jednodniówkę OSP". "Jednodnówka jubileuszowa OSP" z roku 1962, tak wspomina czasy powojenne: "Odżyły znowu bojowe tradycje. o czym świadczą następujące osiągnięcia: w 1945 r. na manewrach z Rogoźniku drużyna zdobyła I miejsce, w 1946 r. na zawodach rejonowych w Dobieszowicach - I miejsce, w 1947 r. na manewrach w Ujejscu - I miejsce, w tymże roku na zawodach rejonowych w Rogoźniku - I miejsce, w 1949 r. na zawodach rejonowych w Rogoźniku - również I miejsce oraz wyróżnienie na manewrach urządzonych przez Inspektora Zarządu Okręgu Związku Straży Pożarnych RP w Sączowie. W roku 1950 następuje rozwiązanie Związku Straży Pożarnych, a w roku 1952 rozpoczyna pracę Komenda Ochotniczych Straży Pożarnych".

W latach 50-tych strażacy wojkowiccy nadal odnosili sukcesy zajmując pierwsze miejsca na zawodach rejonowych i powiatowych. Niewątpiwie była ona wówczas najlepszą Ochotniczą Strażą Pożarną w Zagłębiu Dąbrowskim. Prócz wyszkolenia bojowego straż prowadziła w dalszym ciągu intensywną pracę kulturalną, działała sekcja sceniczna a w jej wykonaniu "Pan Damazy" A. Fredro zyskiwał spore sukcesy w ruchu amatorskim. Podobne sukcesy osiągano w latach 60-tych. W roku 1958, po kolejnej reorganizacji, prezesem Zarządu Straży został Antoni Łukasik, który wprowadził straż w lata 60-te.